• Declarada “urxente” en 1998, a día de hoxe segue sen rematarse o proceso.
• Centos de veciños afectados, cas parcelas paralizadas por erros de todo tipo que non se resolven.
• David Castro aplaude coas orellas anuncios de arranxos de pistas e cuestións menores, pero non esixe que se remate dunha vez.

   A concentración parcelaria constitúe unha das ferramentas históricas máis relevantes para a modernización do medio rural galego. No caso de Ribadumia, a concentración parcelaria da zona denominada “Lois–Montes de Ribadumia” foi declarada de utilidade pública e urxente execución mediante o Decreto 304/1998, do 6 de novembro, publicado no Diario Oficial de Galicia o 19 de novembro de 1998.

  Segundo os datos oficiais do expediente, a actuación afectaba a aproximadamente 755 hectáreas, máis de 1.500 propietarios e arredor de 8.800 parcelas iniciais. Estamos, polo tanto, ante unha das actuacións de reorganización territorial máis importantes desenvolvidas no noso municipio nas últimas décadas. Porén, transcorridos case vinteoito anos desde a declaración oficial da concentración parcelaria, a realidade evidencia que o proceso continúa sen unha finalización plenamente consolidada, tanto desde o punto de vista administrativo como funcional.

  Segundo a información publicada na Oficina Virtual do Medio Rural da Xunta de Galicia, a última fase oficialmente aprobada segue sendo a “toma de posesión provisional”, con data 23 de xuño de 2020.Resulta difícil comprender que unha actuación declarada de “urxente execución” continúe, décadas despois, nunha situación de provisionalidade administrativa.

  Esta situación xerou durante anos un importante malestar veciñal e numerosas reclamacións relacionadas, entre outras cuestións, con discrepancias nas equivalencias de superficie, problemas de accesibilidade ás fincas, pistas e accesos incompletos, deficiencias na execución da rede viaria, diferenzas de valoración agronómica, incidencias de titularidade. Pero sobre todo, a maior queixa ten que ver coa demora continuada na resolución dos expedientes.

   Cómpre lembrar que unha concentración parcelaria non pode considerarse plenamente exitosa unicamente pola redución do número de parcelas. O verdadeiro éxito dun proceso deste tipo depende tamén de que as fincas resultantes sexan plenamente funcionais, dispoñan de accesos adecuados, exista unha rede viaria estable e operativa e os propietarios teñan seguridade xurídica plena sobre as súas novas parcelas. Esta última parte resulta moi relevante pois temos moitos casos de veciños que pretendendo darlle uso as parcelas correspondentes non poden por que se encontran con problemas tan básicos como que os marcos colocados non se corresponden coa xeolocalización, ou casos sangrantes de parcelas colocadas no Monte do Castro ou literalmente no medio da canle  do río Umia.

  A excesiva prolongación temporal do proceso provoca ademais consecuencias negativas moi importantes: perda de eficacia económica da actuación, dificultades para o relevo xeracional, incremento do abandono agrario, aparición de novas herdanzas e fragmentacións, inseguridade xurídica e crecente desconfianza da veciñanza cara ás administracións públicas.

Para a nosa formación non resulta admisible que un expediente iniciado en 1998 continúe xerando incidencias e sensación de provisionalidade case tres décadas despois. E dende logo, a mansedumbre de David Castro dende que deu o paso ao Partido Popular, pasando de ser o adalid da loita por rematar a parcelaria a non aparecer por ningures máis que cando ven de visita algún alto cargo da Xunta a facer fotos anunciando obras que non sobran pero tampouco resolven o importante, parécenos lamentable.

  A situación actual require un compromiso claro e inmediato da Xunta de Galicia para rematar definitivamente o procedemento, resolver as incidencias pendentes e garantir que a veciñanza de Ribadumia poida beneficiarse plenamente dunha actuación pública que leva décadas esperando.

  O Concello de Ribadumia, como administración máis próxima á cidadanía, non pode permanecer alleo á preocupación e ao cansazo dunha parte importante da veciñanza afectada por este proceso. Nin tampouco pode conformarse con actuacións parciais cara a galería nin con anuncios que non impliquen a solución de todas as queixas veciñais pendentes nin leven ao remate nun tempo breve do proceso de concentración.

Por todo isto, Sergio Soutelo ven de presentar unha moción no Pleno cos seguintes puntos de acordo:

1. Instar á Xunta de Galicia, a través da Consellería do Medio Rural, a impulsar con carácter urxente a finalización definitiva da concentración parcelaria de Lois–Montes de Ribadumia, resolvendo as incidencias administrativas, técnicas e xurídicas que continúen pendentes.

• Solicitar á Xunta de Galicia un informe técnico actualizado sobre o estado real do expediente, no que se detalle:

– a situación administrativa actual da concentración,

– o número de reclamacións ou recursos pendentes,

– o estado das resolucións,

– as actuacións aínda sen executar,

–  e o calendario previsto para a finalización definitiva do proceso.

E trasladar copia dese informe a todos os partidos con representación na Corporación Municipal.

• Instar á Consellería do Medio Rural a realizar unha revisión integral da rede de accesos e infraestruturas vinculadas á concentración parcelaria.

• Solicitar a habilitación dun mecanismo específico de atención e seguimento para as persoas afectadas.

• Dar traslado do presente acordo á Consellería do Medio Rural da Xunta de Galicia, á Xefatura Territorial da Consellería en Pontevedra, ao Parlamento de Galicia, aos grupos parlamentarios galegos e ás entidades representativas do sector agrario e veciñal de Ribadumia.

·   A Deputación deixa a medio  pintar un tramo reasfaltado no centro de Barrantes.

·   Pasos de peóns onde non corresponden e onde ademais son un perigo, outros sen pintar, os semáforos apagados e un perigo constante para condutores e peóns.

·   O Concello fai unha chapuza na nunha esquina supostamente para mellorar a accesibilidade, e deixa todo peor do que estaba e incumprindo a lei.

   Hai cousas difíciles de explicar. A finais de abril a veciñanza encontrouse con que, de todos os tramos de vía que a Deputación ten no noso Concello, alguén, con nulo criterio técnico e moito afán electoralista, decidiu que había que reasfaltar parte do tramo da EP-9305 que transcorre polo centro de Barrantes, un tramo que non presentaba un deterioro que xustificase tal actuación, cando menos non máis que o resto desa mesma estrada que cruza Ribadumia de maneira lonxitudinal.

  O asunto, tal como explica o noso Concelleiro Sergio Soutelo, “e que unha vez asfaltado, unicamente se pintaron os pasos de peóns, o resto da vía quedou sen pintar, non sabemos o motivo,  e os operarios xa non volveron. E ademais o Concello apagou os semáforos, de tal xeito que esta actuación en vez de mellorar a seguridade e a comodidade na circulación, creou un problema de seguridade que non fai máis que dar sustos e complicar a circulación”.

  E o problema non é so que a vía quedara sen pintar, supoñemos que temporalmente., e que o que se pintou, que foron os pasos de peóns, pintouse mal. En pleno centro, na saída en dirección Ribadumia da confluencia da Avenida  Rosalía de Castro con Bouza  Martín – para que nos entenda a veciñanza, ao carón do bar Che – “deixouse sen pintar un paso de peóns, que resulta imprescindible pola zona na que está pois é paso natural e habitual para cruzar nesa zona, con ducias de nenos e nenas que a diario fan o camiño de ida ou volta do colexio e da escola infantil, así como moitas persoas que se moven a pe entre os negocios e servizos dun lado a outro, un paso de peóns que ademais debería estar regulado por un semáforo que está apagado”.

 Polo tanto, un dos pasos  de peóns máis necesarios, senón o que máis, quedou sen pintar. E por se fora pouco, alguén tivo a ocorrencia de sacarse da manga un paso de peóns de nova creación, sen reparar no lugar onde se estaba pintando. Resultado: “un paso de peóns nun lugar moi perigoso, na parte cega da intersección entre Bouza Martín e Valle Inclán –  enfronte á nova ubicación de Tindaya -,  coincidente cun grupo de semáforos que regula o paso a coches, pero que non contempla nin regula o paso de peóns. Mentres os semáforos estean apagados xa resulta perigoso  por que os coches que acceden dende a rúa Valle Inclán non teñen visibilidade, como están demostrando os numerosos sustos que levamos nestes días,  pero no momento no que se poñan en marcha os semáforos desa zona vai ser peor porque non hai regulación de paso para os viandantes, e os semáforos dan paso a coches en todo momento, ben dun lado ben do outro.”

Resumindo, un erro moi grave. Pero o erro non é o máis salientable, “mover un paso de peóns vinte metros e sacalo dun semáforo regulado para colocalo nun semáforo que non regula o paso de peóns, non é habitual, nin normal, nin facilmente explicable,   pero pode pasar. O que é totalmente inaceptable é que dúas semanas despois o goberno local, cuxos membros pasan por ese tramo de vía varias veces no día, non se ocuparon de que se resolvera o erro nin de que se rematara o pintado da vía. Un exercicio de desidia marca da casa dos señores Castro, Alcalde e Concelleiro de Urbanismo,  que nos parece unha vergoña lamentable”.

 A chapuza do outro paso de peóns.

 Pero resulta que o goberno local é reincidente nesta maneira de actuar, ademais en pouco tempo e no mesmo espazo físico. Porque , por se fora pouco, “na única actuación que se fixo dende o goberno local na serie de obras que se produciron estas semanas nas vías EP-9305 no tramo que atravesa o centro de Barrantes, e  na EP-9402 que baixa dende Cobas ata morrer na anterior, temos outro exemplo de desidia, de ignorancia da legalidade vixente e de chapuza”. E o protagonista é outro paso de peóns, en concreto o que se encontra xusto ao final da estrada que baixa dende Cobas. O goberno local, con David Castro á cabeza, foto incluída, anunciou fai unhas semanas que aproveitando as obras na EP- 9402 se ía facer unha pequena obra de mellora da seguridade viaria no seu tramo final. Tal obra ía consistir en levantar a beirarrúa existente para modificala e facer o tramo supostamente máis accesible. Pero todo resultou un conto con resultado de chapuza e ilegalidade. A obra feita apenas modificou o que había en nada, pasou de estar con plaquetas a estar feita de formigón, e uns rebaixes moi pequenos nun extremo como único cambio perceptible. O máis grave non é o estrago de cartos feito para deixar todo máis ou menos como estaba, o máis grave é que o goberno non deixou sinalizado no chan, tal como recolle a lexislación en cuestión de accesibilidade nos espazos públicos é que establece a obrigatoriedade de usar “pavimento tactil indicador para orientar, guiar e advertir ás persoas con discapacidade visual”. Neste caso o máis común acostuma a ser a colocación de plaquetas con releves, ainda que hai outras opcións, como puntos metalicos inseridos no chan. De feito, ata que o señor lalcalde decidiu meter a pala, ese punto contaba con esa sinaléctica e de feito o paso de peóns era perfectametente accesible. Agora, non hai sinaléctica ningunha, e o espazo quedou totalmente afeado cun pegote de formigón no medio dun tramo de beirarruas que estaba en perfecto estado.

  Dende Somos Ribadumia, unha vez máis esiximos a David Castro que actúe, e que o faga con dilixencia, que corrixa a chapuza que fixo nese paso de peóns, e que presione á Deputación “amiga” para que deixe de rirse do goberno local e para que garanta a seguridade viaria na zona urbana con máis concentración e movemento de persoas e coches de todo o Concello.

·   O cambio normativo que inclúe redución da xornada no verán, aprobouse no Pleno de Maio de 2023, Pero non entrou en vigor por  desidia do goberno.

·   A escola infantil leva tres anos aplicando ilegalmente unhas normas que non estaban en vigor.

·   Leva o acordo de novo, e deixa atrás a maior parte das propostas aprobadas no 2023 que seguen sen estar en vigor.

·   O goberno do señor Castro fai oídos sordos ante as peticións da comunidade da escola infantil, que piden melloras de ratios, aumentos de persoal e máis recursos.

   No Pleno do pasado xoves David Castro intentou facer pasar desapercibido un cambio no regulamento de funcionamento da escola infantil. Non foi casualidade.

   Tal como sacou a relucir o noso Concelleiro Sergio Soutelo, a proposta non era en absoluto novidosa, e dende logo non atende, tal como se dixo, a ningunha proposta actual do persoal da escola infantil.

  O que aconteceu realmente foi que David Castro levou a Pleno uns cambios normativos xa aprobados no Pleno Ordinario celebrado o 4 de  maio de 2023. Nese Pleno, o segundo punto a tratar foi unha “MODIFICACION DO REGULAMENTO DA ESCOLA MUNICIPAL INFANTIL”, tal como figuraba na convocatoria. Ademais, no video do Pleno, que está publicado, pode comprobarse como o propio David Castro defendeu persoalmente como necesarios os cambios propostos, que saíron adiante cos votos favorables do seu partido naquel momento  e do PP.  O problema veu despois, pois noutro exercicio de pura desidia o goberno deixou estes cambios sen publicar e sen aprobación definitiva, polo tanto non chegaron a entrar en vigor.

  Non chegaron a entrar en vigor, pero no goberno ninguén caeu na conta, co resultado de que o goberno do señor Castro leva 3 anos aplicando eses cambios, incluída a redución de horario no verán que obriga ao recoller as crianzas como moi tarde ás catro da tarde, como se os mesmos estiveran en vigor, cando non é así.

 Nestes anos téñense producido queixas polos criterios de actuación, os horarios e  problemáticas cos procesos de admisión. A resposta do goberno foi dicir que a norma aplicable era a aprobada en setembro de 2022, pero que  internamente facíase outra cousa, sen máis explicación.

  Agora, tres anos despois, David Castro volveu levar a Pleno un cambio no regulamento da escola infantil. E unha vez máis, volveu actuar de maneira chapuceira. No canto de repetir a proposta de acordo do ano 2023 para corrixir o erro, e que incluía, entre outras, cuestións relevantes impostas pola Xunta de Galicia,  como cambios no aforo do comedor ou no proceso de admisión, limitouse a levar unha parte do mesmo, deixando fora o resto, mantendo a problemática viva, e incumprindo as obrigas impostas pola Xunta de Galicia.

  Dende a nosa formación, Sergio Soutelo pediu  a retirada do punto da Orde do Día, e que se trouxera ao seguinte Pleno de maneira completa, máis o señor Castro, como sempre, fixo oidos sordos e tirou para adiante co que levaba, coa consecuencia de que  pronto terá que volver levar a Pleno os cambios que faltan, por que ademais son cuestión de obrigado cumprimento, pero que non se poden aplicar sen estar recollidos na norma, por moito que o señor Castro insista en actuar como un cacique do século pasado.

   Dende Somos Ribadumia non podemos aceptar esta maneira chapuceira de traballar e esiximos responsabilidades políticas. E dende logo, dirixirémonos á Consellería de Igualdade e Benestar Social, para que aclare esta situación e poña ao señor Castro no seu sitio.

A falta de compromiso coas traballadoras.

Aproveitando o debate en Pleno, Sergio Soutelo recordoulle ao goberno que o cambio normativo que levou a Pleno , a parte de incompleto, non recollía as peticións e inquedanzas nin das nais e pais, nin moito menos do profesorado. “Pode ser que estas propostas foran peticións do profesorado fai tres anos. Pero hoxe  están pedindo outras cousas, cousas como melloras de ratios, melloras nas súas condicións e máis recursos para un servizo esencial, e diso esta proposta do goberno non di nada”.  

Cómpre recordar que o persoal das escolas infantís leva semanas reclamando melloras no seu sector, unha loita que incluíu unha xornada de folga o 7 de maio, precisamente o mesmo xoves que se celebrou o Pleno, e que contou cun apoio masivo por parte das nais e pais, rexistrándose unha ausencia de máis do  70%,. E de feito Sergio Soutelo amosou unha foto coas prendas amarelas cedidas polas nais e pais que levan semanas na entrada da escola infantil en apoio a estas reivindicacións e tamén o listado de melloras que solicitan, recordándolle ao goberno que a escola infantil de Ribadumia é municipal e que aínda que a mobilización sexa de ámbito nacional, o goberno pode perfectamente dar cabida as moitas das reivindicacións.  

Dende o noso punto de vista, que o goberno leve ao Pleno unha proposta tan limitada precisamente o día que as profesionais de manifestan e fan folga pedindo outras melloras, parecenos unha tomadura de pelo e rirse delas na súa cara.

Dende Somos Ribadumia amosamos todo o noso apoio ao estas reivindicacións, pois como dixo Sergio “a escola infantil de Ribadumia funciona moi ben gracias a profesionalidade das mulleres que traballan nela e ao apoio das nais e pais , pero tamén hai que decilo, funciona ben  a pesar da falta de planificación deste goberno”. A escola infantil, que está entendido como un servizo de conciliación, é tamén un lugar de formación, onde os nenos e nenas están ata os 3 anos. Ao señor Castro pedímoslle que deixe de mirar á escola infantil como un aparcadoiro de nenos , e asuma que ten que facer melloras no servizo, dotar recursos, e dar condicións de traballo dignas ás profesionais. Non esquecemos que na RPT aprobada nese mesmo Pleno as traballadoras, melloran a súa situación pero unicamente en canto ao seu recoñecemento na estrutura laboral do Concello, pero  quedan lonxe de ter salarios e condicións dignas, e iso é inaceptable.

•   O señor Castro non incluíu ningunha partida no Orzamento para a súa reparación ou substitución.
• Catro meses despois de que a piscina se levantara da cimentación, e a menos de dous meses da súa apertura,  o goberno di que non sabe  como puido pasar, nin o alcance dos danos, nin cal vai ser a solución.
• No peor dos escenarios, facer unha nova piscina podería custar 150.000 €, unha cifra máis que asumible.
• A piscina leva anos tendo problemas de filtracións produto do mal mantemento.
• A solución de David Castro: mentira enriba de mentira.

   Sen piscina este verán, e veremos o próximo. No Pleno do pasado xoves o goberno aprobou coa súa maioría o documento orzamentario para este 2026. Un documento que, como en anos anteriores, é para nós inadmisible por moitas cuestións.  Pero entre as ausencias que encontramos no documento, figura unha clamorosa, que consideramos moi importante e que o señor Castro intentou sen éxito pasar por alto: unha partida para a reparación ou substitución da piscina municipal.

  En xaneiro do ano pasado, durante unha das enchentas do Umia neste inverno , o vaso maior da piscina municipal levantouse da súa cimentación.  

   De partida, tendo en conta que a piscina se inaugurou no 2004, e que neste tempo non tivo ningún problema deste tipo  a pesar de que se producen enchentas case cada ano, non sendo as deste inverno particularmente graves, chama moito a atención que o vaso da piscina, unha estrutura de formigón de dimensións e peso considerables  e ademais completamente enterrada,  se elevara ao redor de 30 cm.

  A situación da piscina saíu a relocer no debate do Orzamento por unha cuestión que é chave. Con independencia do custe da reparación ou substitución do vaso da piscina, solución máis que probable, o normal nun goberno minimamente serio sería incluír unha partida orzamentaria para facerlle fronte, sen embargo o goberno do señor Castro actúa como se non acontecera nada.  Ademais, a escusa do señor Castro resulta igual de grave que o feito. Resulta que segundo o alcalde, dende xaneiro aínda non saben o que puido pasar, non saben o que vai custar a reparación, e non saben cando se vai reparar. E como non teñen nin idea de nada, non inclúen unha partida para facerlle fronte. Inadmisible este tipo de xestión. Un orzamento elabórase precisamente para prever gastos con antelación e dispoñer fondos para facerlle fronte.

A realidade é que a ausencia de partida orzamentaria, xunto ás explicacións do señor  Castro , a menos de dous meses da data de apertura ao público, confirman algo que por outra parte resulta evidente vendo o estado do vaso:  a piscina non vai abrir este verán. Esta situación, froito da incompetencia e desidia do goberno, supón un  prexuízo para a veciñanza, pois a piscina tiña unha importante afluencia de persoas, pero tamén para as entidades, entre elas o propio Concello, que organizan campus de verán que inclúen entre as súas actividades xornadas na piscina.

  Dende Somos Ribadumia entendemos que poidan pasar este tipo de incidencias, pero o goberno debe aportar solucións, non crear nin engordar os problemas.

Dende o noso punto de vista xa fai meses que debería estar en marcha a solución para dispor de piscina este verán, sen embargo o goberno está dando voltas e voltas   como un can intentado morderse o rabo, e nestes meses non avanzou nada, polo que consideramos que se a estas alturas o goberno non é quen de aclarar se a piscina vai abrir ou non vai abrir, e no seu caso en que condicións,  o Concelleiro de Urbanismo debería dimitir de maneira inmediata.

Ademais, se como declarou o goberno, a situación máis desfavorable, que sería facer un vaso novo , ten un custe ao redor  150.000€, tendo en conta que o Concello conta con remanente máis que suficiente para facerlle fronte a este investimento, non se xustifica que non se dispoñan cartos e se intente ter a piscina aberta o antes posible.

  As mentiras do señor Castro.

 O que resulta difícil de creer, é que o Concello non saiba por que o vaso se elevou do chan, nin cal é a súa situación real. Ademais, a restra de mentiras do señor Castro confirman que o desastre da súa xestión está na orixe desta incidencia.

   A primeira mentira foi dicir que no momento de levantarse do chan , o vaso estaba cheo ao 70%. O certo é que o vaso da piscina estaba sen auga. E non de maneira puntual. O goberno local leva anos deixando  os vasos sen auga dende setembro a maio. E o detalle non é menor. Calquera que teña unha piscina de formigón, sabe que esas estruturas non se poden deixar sen auga, non sequera de maneira parcial,  por que os cambios de presión provocan fisuras, roturas do azulexado e perdas de auga, e calquera con nocións básicas de física sabe que ademais  en zonas inundables deixar unha piscina sen auga conleva risco de elevación ou movementos do vaso. O vaso de Ribadumia, e iso sábeno todas as persoas usuarias, leva anos tendo fugas de auga. De feito o estado da piscina foi empeorando nos últimos anos, con desprendementos do azulexado  e con baixadas do nivel de auga por fugas  nas xornadas de verán moi evidentes, e esas fugas de auga, se co tempo  foron comendo terreo por debaixo do vaso,  posiblemente tiveron moito que ver co acontecido. E o máis evidente, se a piscina estivera chea, por peso e presión,  e polas leis da física máis básicas, a piscina non se levantaba.

  Por outra banda David Castro asegurou en Pleno que se fixeron probas para comprobar se hai fugas no vaso sen aclarar  o resultado desas probas . Pero resulta difícil de creer que se fixera proba algunha por que implicaría encher a piscina, cousa que non aconteceu. Ademais, o mal estado do vaso é notorio e visible.

O certo  é que  sen intervención de maquinaria pesada, en ausencia dun terremoto o único capaz de elevar un vaso de formigón desas dimensións é unha bolsa de auga ou unha suba forte do nivel freático, por exemplo en caso de inundacións, que xere presión sobre o vaso, e aínda así, se o vao estivera cheo, sería moi difícil movelo.

Polo tanto, existe unha clara responsabilidade política  derivada da decisión de deixar o vaso sen  auga nove meses no ano, e do abandono do seu mantemento, durante varios anos, que o señor Castro debería asumir.

 Por outro lado, unha vez a estrutura do vaso se desprazou, esta queda comprometida, polo que a única solución que dea garantías de seguridade para as persoas usuarias, ao noso entender,  pasa pola substitución. E en calquera caso, sen garantir a estabilidade do terreo e da propia estrutura, algo que vai máis aló de tapar fendas e repoñer azulexos, dende a nosa posición entendemos que sería moi irresponsable abrir a piscina na situación actual sen unha intervención que a todas luces non se vai producir antes do verán, para o que falta menos de dous meses. Cómpre remarcar que o señor Castro falou de que esta facendo xestións con algún tipo de entidade aseguradora, non explicou cales nin en base a qué,  e outras escusas similares que o único que aclaran é que a piscina no curto prazo non se vai arranxar.

  Dende Somos Ribadumia esiximos menos escusas, menos mentiras,  máis responsabilidade e máis actuación politica. Se a piscina non vai abrir débese dicir claramente. E se vai abrir débese aclarar en que condicións, por que antes de nada  a seguridade para a veciñanza debe ficar claramente garantida.

 Pero sobre todo o goberno debe deixar de dar voltas e poñer en marcha unha solución, por que o único certo é que hoxe o vaso da piscina está exactamente igual que o día seguinte a elevarse do chan, e a este ritmo non imos ter piscina nin este ano nin o ano próximo, pois non esquezamos que de outubro ás marzo é moi complicado facer obras nesa zona.